Lampu yang menjaga meja tetap seterang target, misalnya 300 lux. Siang hari lampu redup sendiri karena ada cahaya jendela, malam hari menyala lebih terang. Dasar sistem kontrol tertutup (closed loop) yang dipakai di industri.
Setiap 200 ms ESP32 membandingkan lux terbaca dengan target. Selisihnya dikalikan 0,02 lalu ditambahkan ke nilai PWM LED: kurang terang dinaikkan, kelebihan diturunkan. Ini bentuk paling sederhana dari kontroler integral. Lampu terus menyesuaikan sampai selisihnya hampir 0. Sensor harus diletakkan di permukaan meja, tidak menghadap langsung ke LED.
Komponen
| Komponen | Qty | Harga |
|---|---|---|
| ESP32 DOIT DevKit V1 30 pin | 1 | Rp75.000 |
| Sensor cahaya BH1750 (GY-30) | 1 | Rp19.400 |
| LED 5 mm putih superbright (isi 10)isi 10, terpakai 1 | 1 | Rp2.850 |
| Resistor 330 Ω (isi 10)isi 10, terpakai 1 | 1 | Rp1.800 |
| Breadboard mini 170 titik | 1 | Rp4.875 |
| Kabel jumper male-female 10 cm (isi 10)isi 10, terpakai 6 | 1 | Rp3.500 |
| Kabel micro USB data 30 cmopsional, kalau belum punya kabel micro USB data | 1 | Rp11.700 |
| Total (tanpa opsional) | Rp107.425 |
Langkah 1: Rangkai komponen
Sambungkan kabel sesuai gambar di atas. Kalau gambar dan tabel terlihat berbeda, ikuti tabel.
| Dari | Ke | Kabel | |
|---|---|---|---|
| BH1750 GY-30 (I2C) VCC | → | 3V3 | merah |
| BH1750 GY-30 (I2C) GND | → | GND | hitam |
| BH1750 GY-30 (I2C) SCL | → | D22 GPIO22 | kuning |
| BH1750 GY-30 (I2C) SDA | → | D21 GPIO21 | hijau |
| LED putih + resistor 330 Ω + | → | D25 GPIO25 | biru |
| LED putih + resistor 330 Ω − | → | GND | hitam |
Langkah 2: Siapkan dashboard Klenik
Cara cepat: unduh p037.json, ganti budi1234 dengan KODE-mu, lalu import di Klenik (menu titik tiga → Export / Import → Import → Ganti total). Langkah lengkapnya ada di Panduan Klenik.
| Widget | Topic | Setting |
|---|---|---|
| Gauge Terang di Meja | ichibot/KODE/p037/lux | 0–800 lux |
| Gauge Daya Lampu | ichibot/KODE/p037/daya | 0–100 % |
| Slider Output Target Lux | ichibot/KODE/p037/target | 50–600 lux |
| Switch Lampu Otomatis | ichibot/KODE/p037/aktif | payload ON / OFF |
Langkah 3: Upload kode
Library: PubSubClient (Nick O'Leary), BH1750 (Christopher Laws). Board di Arduino IDE: ESP32 Dev Module.
Isi dulu nama WiFi dan password di bagian ISI DULU, lalu ganti budi1234 di baris topic dengan KODE-mu, lalu upload dan buka Serial Monitor (115200).
// Proyek 037 - Lampu Belajar Terang Otomatis (PWM)
// Board: ESP32 DOIT DevKit V1 | Dashboard: klenik.ichibot.id
#include <WiFi.h>
#include <PubSubClient.h>
#include <Wire.h>
#include <BH1750.h>
// ===== ISI DULU =====
const char* WIFI_NAMA = "nama-wifi-kamu";
const char* WIFI_PASS = "password-wifi-kamu";
// topic MQTT: ganti budi1234 dengan KODE-mu (sama dengan di dashboard Klenik)
const char* TOPIK_TARGET = "ichibot/budi1234/p037/target";
const char* TOPIK_AKTIF = "ichibot/budi1234/p037/aktif";
const char* TOPIK_LUX = "ichibot/budi1234/p037/lux";
const char* TOPIK_DAYA = "ichibot/budi1234/p037/daya";
const char* BROKER = "mqtt.ichibot.id";
WiFiClient wifi;
PubSubClient mqtt(wifi);
BH1750 lux;
const int LED = 25; // LED putih superbright lewat resistor
float target = 300; // lux yang diinginkan di meja
float pwm = 0; // 0-255
bool aktif = true;
unsigned long terakhir = 0, terakhirLapor = 0;
void pesanMasuk(char* t, byte* isi, unsigned int panjang) {
String topik = t, p;
for (unsigned int i = 0; i < panjang; i++) p += (char)isi[i];
if (topik == TOPIK_TARGET) target = p.toFloat();
else if (topik == TOPIK_AKTIF) aktif = (p == "ON");
}
void langganan() {
mqtt.subscribe(TOPIK_TARGET);
mqtt.subscribe(TOPIK_AKTIF);
}
sambungWiFi() dan sambungMQTT(): sama di semua proyek (klik untuk lihat)
void sambungWiFi() {
WiFi.begin(WIFI_NAMA, WIFI_PASS);
Serial.print("WiFi");
while (WiFi.status() != WL_CONNECTED) {
delay(500);
Serial.print(".");
}
Serial.println(" OK, IP " + WiFi.localIP().toString());
}
void sambungMQTT() {
while (!mqtt.connected()) {
if (mqtt.connect(WiFi.macAddress().c_str())) {
Serial.println("Terhubung ke Klenik");
langganan();
} else {
Serial.println("Broker gagal, coba lagi 3 detik");
delay(3000);
}
}
}
void setup() {
Serial.begin(115200);
Wire.begin();
lux.begin();
sambungWiFi();
mqtt.setServer(BROKER, 1883);
mqtt.setCallback(pesanMasuk);
}
void loop() {
if (!mqtt.connected()) sambungMQTT();
mqtt.loop();
if (millis() - terakhir < 200) return;
terakhir = millis();
float lx = lux.readLightLevel();
if (aktif) pwm += (target - lx) * 0.02; // kurang terang: tambah, kelebihan: kurangi
else pwm = 0;
pwm = constrain(pwm, 0, 255);
analogWrite(LED, (int)pwm);
if (millis() - terakhirLapor >= 2000) {
terakhirLapor = millis();
mqtt.publish(TOPIK_LUX, String(lx, 0).c_str());
mqtt.publish(TOPIK_DAYA, String(pwm * 100 / 255, 0).c_str());
}
}Langkah 4: Pahami kodenya
- Inti kontrol. Angka 0,02 adalah "kepekaan". Terlalu besar membuat lampu naik-turun berayun, terlalu kecil membuatnya lambat menyesuaikan.
- PWM dibatasi 0-255. Kalau satu LED tidak cukup mencapai target, nilainya akan diam di 255 (daya 100%).
- Kontrol berjalan tiap 200 ms, tapi laporan ke dashboard cukup tiap 2 detik supaya broker tidak dibanjiri.